Nhân quyền tại VN theo nhận xét của Nữ Dân Biểu Loretta Sanchez

Đỗ Hiếu, phóng viên đài RFA

2008-05-19

Hôm thứ Năm vừa qua, tại Quốc Hội Liên Bang Hoa Kỳ, Nữ Dân Biểu Loretta Sanchez của bang California đă dành cho Ban Việt Ngữ RFA một cuộc phỏng vấn ngắn, trong đó tŕnh bày quan điểm của những bạn đồng viện về t́nh trạng nhân quyền Việt Nam.

Photo RFA/Thanh Truc

Dân biểu Loretta Sanchez Dân biểu Chris Smith tại buổi điều trầnNhững mối quan tâm về t́nh trạng Nhân quyềnViệt Nam” ở Hạ viện Mỹ chiều thứ Ba hôm 6-11-2007. Photo RFA/ Thanh Truc.

Nghe cuộc phỏng vấn này:

T́nh trạng nhân quyền tại Việt Nam

Đỗ Hiếu: trước hết, xin được hỏi quan điểm của về t́nh trạng nhân quyền của Việt Nam?

Loretta Sanchez: như ông đă biết, chúng tôi thật quan tâm đến những vụ đàn áp xảy ra tại Việt Nam nạn nhân những người chúng tôi gọi " nhân lương tâm" đang bị giam cầmViệt Nam. Kể từ ngày trở thành hội viên WTO đến giờ, đă một năm rưỡi trôi qua rồi, chúng tôi không thấy ngoài những vụ đàn áp ngày một rộng lớnViệt Nam.

thế, chúng tôi nóng ḷng chờ xem liệu Thượng Viện thông qua Dự Luật Nhân Quyền Việt Nam hay không chúng tôi cũng đang t́m một vài phương cách khác để thể làm áp lực, buộc chính phủ Việt Nam phải cho người dân được hưởng quyền tự do tín ngưỡng, tự do hội họp, tự do báo chí.

Lấy một thí dụ, nhân tôi, tôi mong nh́n thấy chính ông được về Việt Nam thao tác nghiệp vụ. Nói tóm lại rất nhiều vấn đề chúng tôi đang quan tâm đến, rong đó tôi cũng phải nhắc đến quyền tự do bày tỏ quan điểm nữa.

Đỗ Hiếu: cuối tháng này, hai chính phủ Việt Nam Hoa Kỳ sẽ gặp lại nhau Nội, trong khuôn khổ của cuộc đối thoại nhân quyền. đề nghị cho hành pháp Hoa Kỳ không?

Loretta Sanchez: chúng tôi đă nghe ông Leonard Leo, Ủy Viên của Ủy Ban Tự Do Tôn Giao Quốc Tế tŕnh bày chúng tôi đă buổi thảo luận rất lâu với ông ta liên quan đến bản phúc tŕnh trong đó phần nói về Việt Nam mới được Ủy Ban phổ biến. nhân tôi, tôi nghĩ rằng nước Mỹ đă bỏ ra rất nhiều tiền để giúp Việt Nam phát triển kinh tế, giúp Việt Nam những bộ luật về thương mại, đầu minh bạch hơn,

Tôi cho rằng, chúng ta nên ngưng làm điều này, nếu Việt Nam không sửa đổi luật của họ theo chiều hướng tôn trọng bảo vệ quyền con người. Chúng tôi cũng muốn nh́n thấy những đạo luật trong đó quy định nhà nước Việt Nam phải đối xử với nhân chính trị như thế nào, quyền truy tố được quy định như thế nào những người bị bắt sẽ được xét xử làm sao.

Tôi cho rằng, chúng ta nên ngưng làm điều này, nếu Việt Nam không sửa đổi luật của họ theo chiều hướng tôn trọng bảo vệ quyền con người. Chúng tôi cũng muốn nh́n thấy những đạo luật trong đó quy định nhà nước Việt Nam phải đối xử với nhân chính trị như thế nào, quyền truy tố được quy định như thế nào những người bị bắt sẽ được xét xử làm sao.

Nếu đem so sánh với những tiêu chuẩn pháp quốc tế th́ phiên ṭa xét xử Linh Mục Nguyễn Văn mọi người đều thấy cách đây vài tháng hay phiên ṭa xử Tiến Nguyễn Quốc Quân cách đây vài ngày đều những phiên xử không ai thể chấp nhận được.

Đưa Việt Nam trở lại danh sách CPC

Đỗ Hiếu: theo những điều mới tŕnh bày, nghĩ Hoa Kỳ nên đặt Việt Nam trở lại danh sách Các Nước Cần Quan Tâm Vi Phạm Quyền Tự Do Tôn Giáo, tức danh sách CPC, hay không ?

Loretta Sanchez: như ông Ủy Viên Leonard Leophát biểu trong buổi điều trần do Nhóm Dân Cử Quan Tâm Đến Việt Nam tổ chức th́ Bộ Ngoại Giao Mỹ không đồng ư đặt Việt Nam vào danh sách CPC. Bản nghị quyết tôi đưa ra chính phủ Hoa Kỳ phải liệt một danh sách những quyền căn bản Nội phải tôn trọng, theo tôi đương nhiên, bắt buộc phải đưa Việt Nam vào danh sách CPC trở lại.

Đỗ Hiếu: câu hỏi cuối của Ban Việt Ngữ chúng tôi. Dân Biểu nghĩ khi chính phủ Nội vẫn nói với cả thế giới không nhân chính trị, cũng chẳng ai bị bắt giam do tôn giáoViệt Nam?

Loretta Sanchez: câu trả lời của tôi chỉ nh́n vào vụ án Cha Nguyễn Văn không thôi, người ta đă thể thấy được một nhà tranh đấu bị Việt Nam bắt giam do chính trị, bị đưa ra ṭa xét xử bị cầm .

Người ta cũng thể nh́n vào trường hợp của Đại Lăo Ḥa Thượng Thích Quảng Độ, người tôi nhiều năm trước đây tôi vinh dự được gặp nhân chuyến viếng thăm Việt Nam đầu tiên, Ngài hiện vẫn c̣n bị quản thúcThanh Minh Thiền Viện.

Những điều đó cho thấy vẫn c̣n nhiều nhân chính trịViệt Nam, vẫn c̣n những người bị giam cầm lên tiếng bênh vực quyền tự do tín ngưỡng, lên tiếng đ̣i hỏi tự do, dân chủ. Tôi thật xấu hổ khi nghe Bộ Ngoại Giao nói lúc này không chính trịViệt Nam.

Đỗ Hiếu: xin cám ơn Dân Biểu Loretta Sanchez rất nhiều.